Category Archives: Önemli Günler

Davetiye – 15 Aralık 2018

20181215 - Esperanto tago

Advertisements

Esperanto Günü – 26 Temmuz 2018

Niçin Esperanto Günü?
http://www.linguistic-rights.org/tr/Esperanto-Gunu.html

Esperanto gunu

Zamenhof Tago / Esperanto Libro Tago

20171216 kalendaro16 Aralık Cumartesi günü Zamenhof Günü / Esperanto Kitap Gününü kutlamak için esperantist olmayanlara Esperanto’yu tanıtmaya karar verdik. Sunuma esperantist olmayan 17, esperantist olan 5 kişi yani toplamda 22 kişi katıldı.

Sunumu iki bolümde gerçekleştirdik:

1) Hızlı genel bir tanıtım ile Esperanto nedir, tarihçesi, kurumları, kültürü, Türk Esperanto hareketi, başarılar vs anlatıldı ve yaklaşık 45 dakika sürdü.

2) Esperanto diline hızlı bir giriş. Sunum Unua Libro’daki 16 kurala dayalı olarak hazırlandı ve bolca örneklerle desteklendi. Bu da yaklaşık 90 dakika sürdü.


 

En la 16-a de decembro por festi la Zamenhof-Tagon / Esperanto Libro-Tagon ni decidis prezenti Esperanton al neesperantistoj. En nia prezento estis 17 neesperantistoj kaj 5 esperantistoj do entute 22 homoj ĉeestis la prezenton.

La prezenton ni faris en du eroj:

1) Rapida ĝenerala prezento pri kio estas Esperanto, ĝia historio, ĝiaj institucioj, ĝia kulturo, la turka Esperanto movado, niaj atingoj ktp, kiu daŭris preskaŭ 45 minutoj

2) Rapida enkonduko al Esperanto lingvo. La enkonduko estis bazita sur la 16 reguloj de la Unua Libro, kun multaj ekzemploj kaj tiu daŭris preskaŭ 90 minutoj.

20171216 foto

Avrupa Diller Günü – Eŭropa Tago de Lingvoj – 26/09

Avrupa Diller Günü

26 Eylül’deki Avrupa Diller Günü’nü bizimle kutlayın!

Avrupa’daki dil çeşitliliğini uluslararası dil Esperanto ile birlikte kutlayın.

Avrupa Diller Günü (EDL)

Avrupa’da dil çeşitliliğini kutlamak isteyen HERKES’in GÜNÜ.

2001 yılından bu yana Strasbourg’daki Avrupa Konseyi inisiyatifi ile, her yıl 26 Eylül’de Avrupa Diller Günü kutlanmaktadır. Bu günün hedefi, dil öğrenmenin önemi ve kültürlerarası anlayış için çok dilliliğin arttırılması konusunda farkındalık yaratmak , Avrupa’nın zengin dilsel ve kültürel çeşitliliğini tanıtmak, ve hayat boyu okulda ve okul dışında dil öğrenmeyi teşvik etmektir.

Aslında, iki dillilik, diğer dillerin öğrenilmesini kolaylaştırır ve düşünme yeteneğini geliştirir. Yani bu kutlamamız, Avrupa’da dil çeşitliliğini kutlamak isteyen HERKES içindir. Bütün üye ülkeler, ortaklar ve bireyler bu konuda örnek olarak, dil buluşması, kutlamalar, turlar, açık büfe yemekler gibi aktiviteler, veya dil veya diller ile ilgili bir blog başlatmak türü şeyler organize edebilir veya bu tip bir organizasyonun parçası olabilirler.

Uluslararası dil Esperanto, dünyadaki dil ve kültürel çeşitliliği destekler ve saygı duyar. Esperanto’nun arkasında bir devlet, ekonomik sistemler, emperyalist çabalar, veya diğer halkları, onların dillerini yok etmek, pazarlarını ele geçirmek gibi çabalar yoktur. Esperanto’nun arkasında sadece, tüm kültürler ve tüm diller için adalet amaçlayan, ve insanlar arasında barış isteyen iyi niyetli kişiler vardır.

Daha fazla bilgi için 37 dilli Avrupa Diller Günü (EDL) sayfasına (www.coe.int/EDL) gidebilir, ve bizimle birlikte bu günü 26 Eylül’de kutlayabilirisiniz!

*** Lucia Li Lu tarafından Katalin Kovats ve Renato Corsetti’nin hazırladığı metinlerinden adapte edilmiştir.


 

 

Festu kun ni la Eŭropan Tagon de Lingvoj je la 26a de septembro!

Festi lingvan diversecon en Eŭropo kun la internacia lingvo Esperanto

La Eŭropa Tago de Lingvoj (ETL)

La TAGO por ĈIUJ, kiuj volas festi lingvan diversecon en Eŭropo.

Laŭ iniciato de la Konsilio de Eŭropo en Strasburgo ekde 2001 oni festas ĉiujare la Eŭropan Tagon de Lingvoj je la 26a de septembro. La tago celas  konsciigi homojn pri la graveco de lingvolernado por la kreskigo de plurlingveco kaj interkultura interkompreniĝo, diskonigi la riĉan lingvistikan kaj kulturan diversecon de Eŭropo kaj stimuli dumvivan lingvolernadon en- kaj ekster-lerneje.

Fakte, dulingveco faciligas la lernadon de kromaj lingvoj kaj plibonigas la kapablon pensi. Do nia celebro estas por ĈIUJ, kiuj volas festi lingvan diversecon en Eŭropo. Ĉiuj membro-ŝtatoj, partneroj kaj individuoj povas organizi aŭ kun-organizi aktivaĵojn, ekzemple organizi eventon kiel lingvo-kunvenon, feston, turneon, bufedon, kaj komenci prilingvan blogon, ktp. Vi povas diskonigu vian eventon kaj registru ĝin en la datumbazon de la ETL-retejo.

La internacia lingvo Esperanto respektas kaj subtenas lingvan kaj kulturan diversecon tra la mondo. Malantaŭ Esperanto ne estas ŝtatoj, ekonomiaj sistemoj, imperiismaj strebadoj, nek popoloj, kies intereso estus la malaperigo de aliaj popoloj, ties lingvoj, aŭ akiro de iliaj merkatoj. Malantaŭ Esperanto estas nur bonvolaj homoj, kiuj celas justecon por ĉiuj kulturoj kaj ĉiuj lingvoj, en paco inter la popoloj.

Iru al la retejo de ETL (www.coe.int/EDL) por pliaj informoj en 37 lingvoj kaj festu kun ni la Eŭropan Tagon de Lingvoj je la 26a de septembro!

*** Tekstoj de Katalin Kovats kaj Renato Corsetti, adaptita de Lucia Li Lu.

 

Eski Temmuzlar / Malnovaj julioj

#Tarih 38nci sayı#tarih dergisinin Temmuz 2017 tarihli 38. sayısı içinde bulunan Eski Temmuzlar başlıklı bölümde 26 Temmuz günü için kısa bir Esperanto bilgisi verilmiş…
(köşeyi hazırlayan Seyran Deniz)


En la 38-a numero de la revuo “#historio” (julio 2017) oni aperigis malgrandan informon pri Esperanto por la tago “julio 26” en la rubriko: “Malnovaj julioj“…
(pri la rubriko zorgas Seyran Deniz)

La tradukaĵo de la teksto estas:

 

26 julio 1887
La “Unua Libro” estis eldonita. En la libro la verkisto D-ro L.L. Zamenhof priskribis iun internacian lingvon. La libron li subskribis per la kaŝnomo nomo “D-ro Esperanto” (doktoro kiu esperas). Pensante, ke “internacia lingo” devas esti propraĵo de la publiko, Zamenhof ne prenis la kopirajton de sia libro.”

#Tarih 38nci sayı 2

Dünya Esperanto Günü: Esperanto bu yıl 130. yılını kutluyor

26temmuz26 Temmuz günü Dünya Esperanto günüdür, ve dünyanın her yanındaki Esperantist’ler 130 yıl önce dünyaya gelip, şu anda dünyanın tüm kıtalarında konuşulan bu dilin 130. yaş gününü kutlayacaklardir.

LLZEsperanto hayatına tek bir konuşmacı ile başladı. Yaratıcısı Ludwik Lejzer Zamenhof  (1859-1917) o tarihlerde Rusların kontrolünde olan bügünkü Polonyanın Bialystok kasabasında doğru. Bu kasabada Ruslar, Almanlar, Polonyalılar ve Yahudiler etnik olarak ayrılmış kesimlerde yaşamaktaydılar ve aralarında, birbirinin dillerine de hakim olmadıklarından, çok fazla anlaşmazlıklar sürüp gidiyordu. Bir yahudi olan Zamenhof, ergenliğinden beri bu etnik ve ulusal farklılıkları bir araya getirecek ortak bir dili hayal ediyordu. Amacı bu ulusal grupların konuştuğu dillerin yerine geçecek bir dil değil, onların aralarında ve uluslararasında anlaşabilmek için kullanılacak bir dil yaratmaktı. Tıpkı o zamanların Fransızcası, bugünün İngilizcesi gibi ancak tarafsız ve arkasında emperyal kaygılar olmayan bir dilin kullanılması idi.

Sonuç olarak, kolay öğrenilebilen, ancak en az diğer diller kadar, hatta daha da fazla ifade imkanı sunan Esperanto dili doğmuş oldu.

26 Temmuz 1887 günü Zamenhof bu yeni dilini ince bir bröşür kitapçık ile, önce Rusça dilinde, ve  “Doktoro Esperanto” (Umutları olan Dr) takma adı ile yayınladı. Bu kitapçığın adı sonradan “Unua Libro” (birinci kitap) olarak isimlendirildi. Kitapçıkta “Lingvo Internacia” olarak tanıttığı dilin adı daha sonraları bu kitapçıkta  kullandığı takma adı sayesinde kısaca  “Esperanto” olarak anılmaya devam edildi.

Dil kimileri tarafından hemen kabul edildi, kimileri alay etti, konuşanları kovuşturmalara uğradı, Stalin ve Hitler döneminde idam edilenler oldu, veya çok kişi tarafından kaale bile alınmadı ama Esperanto dili inatla yaşamaya devam etti. Bu dili konuşan dünya çapındaki ayrıcalıklı grubun bugünlerde yüz binler ile iki milyon arasında olduğu tahmin ediliyor.

Esperantistler diğer seyahat eden esperantistleri evlerinde ağırlıyor ve dünya çapında yapılan toplantılar sayesinde birbirlerinin kültürlerini tanıyorlar, yemeklerini, ulusal günlerini, gelenek ve göreneklerini öğreniyorlar. Ve bu tanışmaların sonucunda birbirlerine aşık olup evlenenlerin sayesinde bir kaç yüz kadar anadili Esperanto olan çocuklar bile dünyaya gelmiş oldu.

130 yıl içerisinde bu dilin ardında bir kültür oluştu. Bir çoğu orijinal eser olan onbinlerce kitap yayınlandı, yüzlerce müzik grubu meydana geldi ve albümleri piyasaya çıktı, bir çok ülkede resmi olarak da tanınır bir dil haline geldi, bir çok yerde okullarda da öğretilmeye başlandı, bazı üniversitelerde lisans bölümlerinde öğretilmeye, bazılarında ise lisans üstü programlar haline geldi.

Bugün internet’te bir çok başka imkanın yanısıra, dünyaca ünlü yazılım Duolingo’da yaklaşık iki seneden az bir süre önce devreye alınan İngilizce’den ve bu sene başında İspanyolca’dan öğreten kurs sayesinde Esperanto dilini doğrudan telefonunuzdan öğrenmeniz de artık mümkün. Şu anda Portekizce’den öğreten kurs hazırlanmakta, sırada  Fransızca ve belki Rusça dilleri bekliyor ve devreye giren ilk iki kursa Esperanto’yu öğrenmek için bir milyondan fazla kişi kayıt olmuş durumda.

Esperanto güç sayesinde yaygınlaşan bir dil değil, tam tersi insanlar bu dili bir inanç, bir umut, bir sevgi, bir idealizm uğruna  öğreniyorlar. Esperanto tek bir kişi ile başladı ama şimdi dünya çapında büyük bir kitle arasında uluslararası dil olarak kullanılmaktadır.

102UK

26 Temmuz’daki 130. yaş gününde Esperanto Güney Kore’nin başkenti Seul’de yapılacak olan 102. Dünya Esperanto Kongresinde çok sayıdaki katılımcı arasında kullanılacak ve kutlanacaktır.

Esperanto dilinin neye benzediğini görmek ve hatta onu hızlıca öğrenmek için  web sayfamıza uğrayabilirsiniz. İşte size bazı bağlantılar:

1) https://esperantoturkiye.wordpress.com/
2) https://esperantoturkiye.wordpress.com/2017/01/30/esperantoyu-merak-mi-ettiniz-cu-vi-scivolemas-pri-esperanto/
3) https://esperantoturkiye.wordpress.com/category/dergi-revueto/
4) https://www.facebook.com/groups/esperanto.turkiye/

 

 

Esperantistler Uluslararası Ana Dili Gününü neden kutlamaktadırlar?

esperanta-kalendaro-0221-2017-tago-del-la-gepatra-lingvo-tr-kucuk21 Şubat 1952 günü Bengladeş’in başkenti Dakka’da, polis Dakka Üniversitesinde gösteri yapan bir çok öğrenciyinin üzerine ateş açarak öldürdü. Öğrencilerin gösteri konusu ana dilleri olan Bengal dilinin varlığının tanınma istekleri idi çünkü universitelerinde bu dil ülkedeki güçlü kesimin konuştuğu başka bir dil ile yer değiştirilmek isteniyordu.

Dünyanın bir çok yerinde tarih boyunca farklı şekillerde yinelenen bir mesele idi bu. Sadece Bengaldeş’te değil, bir çok Avrupa ülkesinde de, örnek olarak Hollanda’da hükümet 2015 yılında, eğitimde İngilizce dilinin pozisyonunun, yerel anadillerin aleyhine, zaman içerisinde peyder pey güçlendirilmesine yönelik bir planı onayladı.

Bunlar tekil  olaylar değildir. Hem Bengaldeş hem Hollanda’da olan bu olaylar aslında tamamen aynı mantıktan kaynaklanan “ben güçlüyüm, sus, ya da konuşmak istiyorsan benim dilimi konuş” meselesidir. Öte yandan tüm dilbilimcilerin dediği gibi “Bir dilin ölmesi, aslında çok büyük entellektüel bir zenginliğin kaybedilmesidir, bu birisinin Louvre müzesinin üzerine bomba atması gibi bir şeydir.” (Ken Hale, ABD).

Tüm bunlarla Esperanto dilinin ilgisi nedir? Aslında birbiriyle çok ilgilidirler, çünkü bu günün esas anlamı olan çok dillilik ve her insanın kendi ana dilini konuşma hakkı, aynı zamanda dünya Esperanto hareketinin de gözettiği değerlerdir. Biz Esperantistler hiç bir dilin yok olmasını istemiyoruz, istediğimiz tüm dillerin bundan böyle de yaşamaya devam etmesi, dil haklarına saygı gösterilmesi, ve dünyada dil adaletinin hüküm sürmesidir. Bu amaçla Uluslararası Esperanto Birliği (UEA) uzun yıllar boyunca bu günü ciddiyetle kutlamakta ve Esperanto’nun ekonomik ve askeri potansiyeli yüksek dillerde olduğu gibi,  diğer dilleri yok etmeye çalışmadığını vurgulamaya çalışmaktadır.

_________________

Uluslararası Esperanto Birliği (UEA) Bilgilendirme Bölümü
Afiş: © Peter Oliver/UEA ve dünyanın farklı kesimlerinden tercümeye yardımcı olanlar
http://www.linguistic-rights.org/21-02-2017/


Fremdaj Esperantistoj povas legi la tekston en la jena ligilo:
http://www.linguistic-rights.org/21-02-2017/21-a-de-februaro-Internacia-Tago-de-la-Gepatra-Lingvo.html

15 Aralık Zamenhof Günü / Esperanto Günü

esperanta-kalendaro-1215-zamenhofa-tago-201615 Aralık günü Esperanto dilinin yaratıcısı L.L.Zamenhof’un doğum günüdür (1859-1917). Esperanto dilini kullanan en önemli yazarlarımızdan biri olan Macar Julio Baghy’nin insiyatifi ile tüm dünyada Esperanto dilini konuşanlar, bu günü aynı zamanda Esperanto Kültürü günü olarak kutlamaktadırlar. Esperantist’lerin kültür  seviyelerinin yükseltilmesi amacı ile, Baghy, Zamenhof Günü’nün aynı zamanda Esperanto Kitap Günü olmasını önermiştir.

15 Aralık günü yerel Esperantist grupları kültür tanıtımları aracılığı ile genel halka uluslararası dil hakkında ve onun hem orijinal hem de çeviri zengin edebiyatı hakkında bilgi vermek için organizasyonlar düzenlemektedirler. Bu sayede dünyaya, Esperanto esperanta-kalendaro-1215-esperanto-libro-tago-2016-trhareketinin farklı ulusların kültürel eserlerini nasıl yaymaya çalıştığını ve  farklı dil kullanan halklara diğer halkların eserlerinden keyif  almalarını nasıl sağladıklarını gösterirler ve Esperanto sayesinde bu dil zenginliğini yaşatırlar.

Dil ve kültür farklılığına saygı gösteren adil ve eşitlikçi bir iletişimi destekleri ve bu zenginlik ve hakların korunması için çabaları onların Zamenhof Günü/Kitap Günü’ne olan katkılarıdır.

Esperanto dilinin yaratıcısı L.L. Zamenhof ve Esperanto kültürü hakkında bilgi vermek için gerçekleştitiren bu  toplantılar, buluşmalar tanıtımlar, anlatımlar dışında, bu özel günde yeni yayınlanan kitapların sunumları yapılır ve yeni kitapların satışı ve okunması sayesinde Esperanto edebiyatı kutlanılır. Esperanto diline farklı dillerden çevrilen veya Esperanto dilinden farklı dillere çevrilen bir çok eser mevcuttur.

UEA tanıtım sorumluları

 http://www.gazetaro.org/2016/librotago2016/

Klaku ĉi tie por la Esperanto teksto 

Afiŝ: Peter OLIVER (grafik) ve tüm dünyadan çevirmenlerin katkısı ile 
hazırlanmıştır. Bu hareket bir çok ülkeden Esperantistlerin sayesinde ve 
UEA tanıtım sorumluları’nın öncülüğünde gerçekleşmiştir.
Herkese teşekkürler! 

Esperanto Günü / Esperanto Tago

Adana’dan Mehmet Fatih Yüce,
İstanbul’dan Hanife Asci Kadifeli,
İstanbul’dan Murat Özdizdar,
İstanbul’dan Vasil Kadifeli,
Manisa’dan Utku Gürdal…

Yukarıdaki arkadaşlarımız Temmuz ayında Slovakya’da dünyanın değişik ülkelerinden gelecek delegelerle “Sosyal Adalet ve Dil Adaleti” konularını tartışacaklar. Sözkonusu çalışma şu anki verilere göre 59 ülkeden 1.176 kişinin katılacağı (1) Uluslararası Kongrede yapılacak ve hiç kimsenin bu çalışmada tercümana ihtiyacı olmayacaktır.

Uluslararası 101. Esperanto Kongresi bu sene Slovakya’nın Nitra kentinde 23 ile 30 Temmuz tarihleri arasında gerçekleşecek ve yukarıdaki arkadaşlarımız kongrede hazır bulunacaklardır.

Kongrenin ana teması.

Her sene dünyanın farklı bir şehrinde gerçekleşen ve tamamen Esperanto dilinde yapılan dünya halklarının bu önemli kongresinin bu yılki tema’sı : “Sosyal adalet ve Dil adaleti” olacaktır. Yukarıdaki arkadaşlarımız bu konuda dokuz gün boyunca yapılacak tartışmalara katılacaklardır.

Arkadaşlarımıza göre insanların karşılaştığı sosyal ve dilsel adaletsizlikler için yapılacak bu kongrede, bu kadar yüksek sayıda delege ile birlikte, iletişim sıkıntısı olmaksızın, çok sayıdaki farklı önerileri tartışmak ve acil çözüm gerektiren bu konu hakkında çözüm araştırması yapmak çok ilginç bir deneyim olacaktır.

Esperanto nedir?

129 yaşındaki Uluslararası Dil Esperanto, dünyanın 120’den fazla ülkesinde konuşulmakta ve halklar arası iletişimde kullanılmaktadır. Esperanto etnisite açısından tarafsız ve emperyalizm, politik ve ekonomik çıkarlar gibi şeylerden bağımsız bir dildir. Bunun dışında öğrenilmesindeki kolaylık ve dilbilgisi açısından düzenliliği ile hızlı bir eğitimden sonra yabancı dil öğrenme konusunda daha az becerikli kişilere bile dünya kapılarını açmaktadır.

Dünya dilleri yok oluyorlar.

Unesco’ya göre halen dünyada konuşulan 6.000 adet dilin yarısı bu yüzyılın sonuna kadar yeryüzünden yok olacaktır (2).

Bu nasıl bir problem oluşturmaktadır?

Bir kişinin anadiline yapılan saygısızlık durumunda oluşan sosyal adaletsizlik  dışında, bilinmesi gereken bir gerçek de, biyolojik ve dil çeşitliliğinin birbirinden ayrılmaz, her zaman birlikte olan ve birbirlerine dayanan şeyler olduğudur. Dil çeşitliliğinin kaybı aynı zamanda sürdürülebilir bir yaşam için sürdürülebilir biyoçeşitlilik ve bunun için gerekli olan geleneksel bilgilerin de kaybı demektir. (64. STK- konferansı son deklarasyonu, Bonn, 2011 (3); ve Terralingua (4))

“Bir dil öldüğünde büyük bir entellektüel zenginliği de kaybetmekteyiz, aynen Louvre müzesine düşen bir bomba gibi.” (Ken Hale, ABD dilbilimcisi)

Esperanto bu konudan neden olası bir çözümdür?

Bugün gittikçe daha fazla ortaya çıktığı gibi, tarafsız dil Esperanto bir ya da iki dilin tekelci etkisine karşı ulusal kültürler için gerçek bir koruyucu araçtır.

Esperantistler hiç bir dilin yok olmasını istememektedirler, tam tersi tüm dillerin dünya üzerinde uzun yıllar var olmasını ve herkesin dil haklarına saygıyı ve dil adaletinin hüküm sürmesini arzu etmektedirler. Esperanto’nun arkasında devletler, ekonomik sistemler, emperyalist çabalar yoktur. Gene başka halkları yok etmeye  veya bu halkların dillerinin yok etmeye çalışan, veya onların pazarlarını ele geçirmeye çalışan bir halk yoktur. Esperanto’nun ardında tüm kültürler ve tüm diller için adaleti ve halklar arasında barışı arzu eden iyi niyetli kişiler vardır.

Unesco bugüne kadar iki sonuç bildirgesi ile (1954 (5), 1985 (6)) Esperanto’yu tanımış, ve 2017 yılında L.L.Zamenhof’un, yani Uluslararası Dil Esperanto’nun yaratıcısının 100. ölüm yıldönümünün kutlamasını uygun görüp programına almıştır. UEA (Universala Esperanto Asocio) yani Uluslararası Esperanto Birliği Unesco ve Birleşmiş Milletler ile daimi bir ilişki içierisindedir.

Esperanto günü.

Kongre katılımcıları ve tüm dünyada Esperanto konuşanlar 26 Temmuz gününü Esperanto günü olarak kutlamaktadırlar. Bu gün 129 yıl önce uluslararası dilin “İlk Kitap”ın (Unua Libro) yayınlandığı ve Esperanto dilinin o zamanki dünyaya tanıtıldığı gündür. Bu yıldönümü Esperanto hareketinin çekirdek değerini belirtir: Dünya çapındaki Dil Adaleti için çabaların tümü (7).

Esperanto hakkında gerçekler.

Esperanto yaşayan bir dildir, 212.000 den fazla kişi bu dili “Lernu” (8) web sayfasından, 422.000 kişi “Duolingo” (9) web sayfasından ve daha binlerce kişi dünya çapında organize edilen yüzlerce kurslarda öğrenmektedir.

Esperanto zengin kültürü olan bir dildir. Web ansiklopedisi Wikipedia’nın Esperanto kısmında 229.000 makale mevcuttur (10) ve Esperanto bu açıdan yüzbinden fazla makaleye sahip en önemli ikinci grup diller arasında yer almaktadır.

Avusturya Ulusal Kütüphanesinde (11) orijinal veya tercüme edilmiş 35.000 ‘den fazla Esperanto kitabı bulunmaktadır.

İsviçrenin Chaud-de-Fonds şehir kütüphanesinin CDELI arşivinde (12) Esperanto’nun doğrudan kendisi ile veya dilbilimlerarası konuda Esperanto ile ilgili 30.000 kitap ve çeşitli dergiler bulunmaktadır.

UEA yani Uluslarası Esperanto Birliği’nin kitap satış katalogunda (13) yaklaşık 7.000 başlık altında kitaplar, kompakt diskler, videolar vs satılmaktadır.

Bir çok radyo istasyonu (internet ve karasal yayınlardan) ve televizyon kanalları Esperanto dilinden yayın yapmaktadırlar (14).

Gene Esperanto müziklerinden oluşan ve sürekli büyüyen bir müzik pazarı da mevcuttur (15).


Niaj geamikoj :

Mehmet Fatih Yüce el Adana urbo,
Hanife Asci Kadifeli el Istanbulo,
Murat Özdizdar el Istanbulo,
Vasil Kadifeli el Istanbulo,
Utku Gürdal el Manisa urbo,

debatos kun diverslandaj delegitoj en Slovakio pri socia justeco kaj linga justeco! Ili partoprenos ĉi-jare internacian kongreson kun pli ol 1.176 personoj el 59  landoj (1) en kiu ili ne bezonos interpretistojn. Niaj geamikoj iros al la slovakia ĉefurbo Nitro, kie okazos la 101-a Universala Kongreso de Esperanto (UK) de la 23-a ĝis 30-a de julio 2016.

Temo de la kongreso

La temo de tiu plej signifa internacia kongreso de popoloj, okazanta tute en Esperanto, ĉiujare en alia lando, estas: “Socia justeco — lingva justeco”. Dum unu semajno niaj geamikoj debatos pri tiu temo. Estos certe tre interese esplori solvojn por la sociaj kaj lingvaj maljustecoj de la homaro, kun reprezentantoj de tiom da popoloj, sen komunikaj malfacilaĵoj, kaj diskuti pri tiom da malsamaj proponoj, opinioj koncerne tiun tre aktualan kaj urĝe solvendan problemon ili diras.

Kio estas Esperanto

La 129-jara internacia lingvo, Esperanto, estas parolata en pli ol 120 landoj kaj estas uzata por la interpopola komunikado. Ĝi estas etne neŭtrala, kaj neligita al imperiismaj, ekonomiaj aŭ politikaj interesoj. Krome, pro sia facileco kaj reguleco gramatika, post rapida lernado ĝi malfermas la pordojn de la mondo ankaŭ al lingve malpli talentaj personoj.

Lingvoj malaperas

Laŭ Unesko duono el la pli ol 6.000 lingvoj de la mondo malperos ĝis la fino de ĉi tiu jarcento (2).

Kial tio estas problemo

Krom la socia maljusteco, kiu okazas kiam ies gepatra lingvo estas malrespektata, necesas konscii pri la fakto, ke biologia kaj lingva diversecoj estas nedisigeblaj, interkonektitaj kaj unu de la alia dependantaj. El perdo de lingva diverseco rezultas perdo de tradiciaj konoj esence necesaj por daŭripova biodiverseco, por la vivo. (Fina deklaro, 64a NRO-konferenco, Bonn, 2011 (3); kaj Terralingua (4) )

“Kiam lingvo mortas, ni perdas grandan intelektan riĉecon, kvazaŭ oni faligis bombon sur la muzeon Louvre.” (Ken Hale, usona lingvisto)

Kial Esperanto estas ebla solvo

La neŭtrala lingvo Esperanto estas vera protektilo por naciaj kulturoj kontraŭ la monopolema influo de nur unu aŭ du lingvoj, kiel hodiaŭ tio pli kaj pli evidentiĝas.

La esperantistoj volas neniun lingvon malaperigi, ili volas, ke ĉiuj lingvoj plu ekzistu, en respekto de ĉies lingvaj rajtoj kaj regu lingva justeco en la internacia komunikado. Malantaŭ Esperanto ne estas ŝtatoj, ekonomiaj sistemoj, imperiismaj strebadoj, nek popoloj, kies intereso estus la malaperigo de aliaj popoloj, ties lingvoj, aŭ akiro de iliaj merkatoj. Malantaŭ Esperanto estas nur bonvolaj homoj, kiuj celas justecon por ĉiuj kulturoj kaj ĉiuj lingvoj, en paco inter la popoloj.

Unesko jam agnoskis Esperanton per du rezolucioj (1954 (5), 1985 (6)) kaj ĝi estos asociita en 2017 al la celebrado de la 100a datreveno de la forpaso de L.L.Zamenhof, kreinto de la internacia lingvo, Esperanto. Universala Esperanto-Asocio (UEA) estas en oficialaj rilatoj kun Unesko kaj Unuiĝintaj Nacioj (UN)

Esperanto-tago

Cetere, la 26-an de julio, la partoprenantoj de la kongreso kaj esperanto-parolantoj en la tuta mondo festos la Esperanto-tagon, en kiu antaŭ 129 jaroj aperis la unua lernolibro de la internacia lingvo. Ĉi tiu datreveno substrekas la kernan valoron de la Esperanto-movado: la strebadon por lingva justeco en la mondo (7).

Faktoj pri Esperanto

Esperanto estas vivanta lingvo, pli ol 212.000 homoj lernas ĝin per la retejo “Lernu” (8), 422.000 per “Duolingo” (9) kaj aliaj miloj per ĉeestaj kursoj en la tuta mondo.

Ĝi estas lingvo kun riĉa kulturo.

La reta enciklopedio Vikipedio (10), enhavas aktuale 229.000 artikolojn en Esperanto, kaj estas en la dua plej grava grupo de lingvoj, kiuj havas pli ol centmil artikolojn.

La Aŭstria Nacia Biblioteko (11) havas pli ol 35.000 titolojn da libroj, tradukitajn aŭ originale verkitajn en Esperanto.

En la Urba Biblioteko de La Chaux-de-Fonds, Svislando, la arkivejo CDELI (12) posedas pli ol 30.000 librojn kaj diversajn periodaĵojn en kaj pri Esperanto kaj interlingvistiko.

La katalogo de Universala Esperanto-Asocio (13) havas preskaŭ 7.000 librojn (kaj diskojn, videojn, ktp) por vendado.

Pluraj radiostacioj (retaj aŭ perondaj) kaj televidkanaloj dissendas en Esperanto (14).

Esperantistoj daŭre kreskigas viglan merkaton de esperanta muziko (15).


1 – http://www.nitra2016.sk/
2 – http://www.unesco.org/new/en/culture/themes/endangered-languages/
3 – http://www.linguistic-rights.org/rio/#UNDPINGOBonn
4 – http://terralingua.org/biocultural-diversity/inextricable-links/
5 – http://www.linguistic-rights.org/unesco/Unesko-Rezolucio-Montevideo-1954-114586angla.pdf

6 – http://www.linguistic-rights.org/unesco/Unesko-Rezolucio-Sofio-1985-068427angla.pdf
7 – http://www.linguistic-rights.org/esperanto-tago/
8 – http://www.lernu.net/
9 – https://en.duolingo.com/course/eo/en/Learn-Esperanto-Online https://www.duolingo.com/course/eo/es/aprende-esperanto-en-l%C3%ADnea
10 – https://eo.wikipedia.org/
11 – http://www.onb.ac.at/esperantomuseum.htm
12 – http://www.cdeli.org
13 – http://katalogo.uea.org/
14 – http://novajhoj.weebly.com/
15 – http://www.vinilkosmo.com/

EO-TAGO-2016-TR-fb

17 Nisan 1917’de L.L.Zamenhof öldü / La 14-an de aprilo 1917 mortis L.L.Zamenhof

“14 Nisan günü, henüz 58 yaşında iken dr. Ludoviko Zamenhof’u sağlık durumu hızla iyileşir gibi oldu, kalbi daha güçlü çalışmaya başladı, ve aşırı kalp yetersizliği durumu yok oldu. Doktorların umudu daha da düzelebilecği yönünde idi.

O son gün güçsüz olmasına rağmen o da aynısını düşünüyordu ve morali son derece iyi idi. Hatta çevresindekilere rüyalarınıda gördüğü fıkraları bile anlattı ve uzun süre sonra yatağında yatıp bir geceyi rahat şekilde uyuyarak geçirebileceği yönünde umutları oluştu.

Saat 5 gibi onu sürekli doktoru olan dr.K. ziyaret etti ve efektif bir düzelme olduğu konusunda kanaati oluştuYarım saatlik arkadaşça bir sohbetten sonra, Ludoviko kendisini yorgun hissettiğinden bir süreliğine divana uzanması için dr. K’dan izin istedi.

Bu onun kendi isteği ile yaptığı son şey oldu!

Kısa süre sonra eşi yastığını düzelmek için ona yaklaştığında,  onu divanda hayata gözlerini yummuş buldu!”

(Dr. L. L. Zamenhof’un Son Günleri)


.

“En aĝo 58, la 14-an de aprilo la stato de d-ro Zamenhof rapide pliboniĝis; la koro komencis labori pli forte, kaj malaperis la signoj de ĝia akra nesufiĉeco. La kuracistoj havis esperon, ke venos pliboniĝo.

Tiel pensis ankaŭ la mortinto la lastan tagon malgraŭ granda senfortiĝo. D-ro Ludoviko estis en tre bona humoro. Li eĉ rakontis al la ĉirkaŭantaro siajn anekdotajn sonĝojn kaj faris al si esperon, ke post longa interrompo li povos la alvenantan nokton pasigi oportune en sia lito …

Je la 5-a horo vizitis lin lia konstanta kuracisto kaj amiko d-ro K. kaj konstatis ĉe li efektivan pliboniĝon. Post duonhora amika interparolo, sentante sin iom laca, mia frato petis la permeson de d-ro K., iom ripozi sur divano.—

Ĝi estis lia lasta memvola movo!

Kiam lia edzino alproksimiĝis, por prepari al li oportunan kuŝejon, ŝi jam trovis sian edzon malviva!”

(La Lastaj Tagoj de Dro L. L. Zamenhof)

20160414 Morto Datreveno de LLZ

%d bloggers like this: